Sąd Najwyższy: kącik czytelniczy nie zwalnia sklepu z zakazu handlu w niedziele

Kolejny wyrok Sądu Najwyższego potwierdza stanowisko Państwowej Inspekcji Pracy w sprawie łamania zakazu pracy w handlu w niedziele. Otwarcie przez placówkę handlową kącika czytelniczego nie zmienia jej charakteru i przeznaczenia, a w konsekwencji nie zwalnia sklepu z obowiązującego zakazu.

W tym roku handel w niedziele jest dopuszczalny jeszcze przez cztery dni, najbliższy przypada 30 sierpnia. W pozostałe niedziele obowiązuje zakaz zarówno prowadzenia handlu, jak i powierzania pracownikom czynności z nim związanych. Skala naruszeń pozostaje jednak wysoka - w 2025 r. nieprawidłowości stwierdzono w 33,2 proc. przeprowadzonych kontroli.

Wśród skontrolowanych 185 sklepów wielkopowierzchniowych naruszenia wykryto w 41,1 proc. przypadków, a w mniejszych placówkach w 32,5 proc. Uchybienia dotyczyły 1567 pracowników, 820 osób zatrudnionych na innej podstawie niż stosunek pracy oraz 36 osób pracujących całkowicie nielegalnie, bez żadnej umowy.

Główny Inspektor Pracy Janusz Krasoń przypomina, że przewidzianego w ustawie wyjątku dla placówek prowadzących działalność kulturalną, sportową, oświatową, turystyczną i wypoczynkową nie wolno interpretować rozszerzająco. Potwierdził to wyrok SN z 10 czerwca 2026 r. (sygn. III KK 26/26) w sprawie marketu, który powoływał się na prowadzony klub czytelnika, by uzasadnić pracę w niedziele objęte zakazem.

Sąd Najwyższy uwzględnił kasację Prokuratora Generalnego i wskazał, że przepis dotyczy wyłącznie placówek handlowych znajdujących się "w" zakładach kultury, sportu, oświaty czy turystyki. Nie obejmuje natomiast sytuacji odwrotnej, w której to sklep prowadzi dodatkowo działalność o charakterze kulturalnym. Rozstrzygnięcie zamyka pole do obchodzenia zakazu za pomocą symbolicznych kącików czytelniczych.